انگل های روده ای

انگل های روده ای

 قسمت اول:  کرمک

کرمک یکی از شایع ترین آلودگی های انگلی روده ی انسان است. کرم های باریک و  کوتاهی به رنگ سفید هستند که حدود یک سانتی متر طول دارند ، عفونت با این انگل بیشتر از همه در اطفال 5 تا 10 سال دیده می شود به خصوص در جوامعی که جمعیت زیاد در فضاهای کوچک تر زندگی می کنند .

🔹چگونگی آلودگی به کرمک

این انگل قابلیت سرایت بالایی دارد ،آلودگی به آن با بلع تخم انگل اتفاق می افتد در روده تخم ها باز می شوند و کرمک ماده بالغ به روده بزرگ و به خصوص به قسمت انتهایی آن منتقل می شود و از مقعد خارج شده در چین های ناحیه مقعد تخم گذاری می کند. با خاراندن ناحیه مقعد تخم های کرمک به انگشت و زیر ناخن های فرد منتقل می شود. تخم انگل از انگشت فرد آلوده به مواد غذایی ، لباس ها ،سطوح توالت و دستشویی منتقل می شود و تا سه هفته روی این سطوح می توانند باقی بمانند .انتقال تخم انگل به دهان از انگشت آلوده یا سطوح ،وسایل یا مواد غذایی آلوده ممکن است اتفاق بیفتد و سیکل زندگی انگل را تکرار کند.

🔹علائم انگل روده ای

ممکن است علائمی وجود نداشته باشد ولی مهم ترین علامت خارش مکرر و شدید ناحیه مقعد است  به خصوص این موضوع می تواند سبب عدم آرامش فرد به هنگام خواب شود. درد و ضایعات پوستی به علت تحریک ناحیه مقعد ممکن است ایجاد شود .

🔹تشخیص انگل روده ای

بهترین روش تشخیص ،بررسی وجود تخم انگل در ناحیه ی چین های مقعد است که با استفاده از چسباندن موقت نوار چسب مخصوص به ناحیه مقعد و بررسی وجود تخم انگل روی آن به کمک میکروسکوپ انجام می شود. بهترین زمان انجام تست، صبح ، بعد از بیدار شدن از خواب و قبل از دفع مدفوع می باشد. معمولاً برای افزایش قدرت تشخیص تست باید سه روز متوالی آن را تکرار کرد.

🔹درمان کرمک

با استفاده از داروهای ضد کرم مثل مبندازول یا آلبندازول انجام  می شود. چون به طور معمول همه ی افرادی که باهم زندگی می کنند آلودگی هم زمان دارند برای ریشه کن نمودن آن تمامی افراد خانواده و افرادی که با فرد آلوده در تماس نزدیک هستند باید درمان شوند. معمولاً دوره درمان بعد از دوهفته تکرار می شود تا باقیمانده تخم های انگل که در این دوره به کرم تبدیل شده اند نیز از بین بروند .

🔹ملاحظات بهداشتی برای ریشه کنی و جلوگیری از عود انگل

  • شست و شوی صحیح ومرتب دست ها با آب گرم و صابون ،مخصوصاً قبل از صرف غذا
  • استحمام مرتب روزانه و تعویض لباس زیر
  • کوتاه نمودن مرتب ناخن ها
  • ترک عادت جویدن ناخن ها در اطفال
  • تاکید بر اینکه حتی الامکان از خاراندن ناحیه مقعد خودداری شود
  • شست وشوی البسه و حوله افراد آلوده با آب داغ و خشک نمودن این البسه با گرما

🔹عوارض

غالباً عارضه ی جدی ایجاد نمی شود. ندرتاً عفونت های ادراری یا التهاب واژن در دختر بچه های آلوده و خیلی نادر التهابات دستگاه تناسلی بانوان ممکن است اتفاق بیفتد.

قمسمت دوم : آسکاریس

آسکاریس نوعی کرم لوله ای است که در دستگاه گوارش معمولاً در روده باریک زندگی می کند. حدود ده درصد جمعیت کشورهای در حال توسعه به کرم های روده ای آلوده اند که آسکاریس از شایع ترین آن هاست .
آسکاریس بیشتر در مناطق با سطح بهداشتی پایین شایع است. در بسیاری از موارد آلودگی با آسکاریس بدون علامت است ولی می تواند مشکلات گوارشی یا ریوی ایجاد کند .

🔹چگونگی آلودگی به آسکاریس

آلودگی معمولاً با بلع تخم انگل اتفاق می افتد. تخم کرم در خاک آلوده به مدفوع انسانی و سبزیجات یا غذای خوب نپخته آلوده به آن یافت میشود. در جوامع با بهداشت پایین وقتی اطفال دست آلوده به خاک را به دهان وارد کنند انتقال اتفاق می افتد. پس از بلع ،تخم انگل در روده باریک باز می شود ولارو یاهمان کرم نابالغ از آن خارج می شود.سپس از دیواره ی روده به جریان خون و بعد از آن به ریه ها منتقل می شود و در ریه بالغ می گردد. خروج کرم از ریه از طریق حلق یا با استفراغ و خروج آن از دهان و یا با بلع کرم همراه می شود. کرم بلعیده شده در روده جفت گیری وتخم های بیشتری تولید می کند .

🔹پیشگیری از آلودگی به آسکاریس

عدم رعایت بهداشت به خصوص در مناطقی که از کودهای محتوی فضولات انسانی در کشاورزی استفاده می شود ،فاکتور مهم در آلودگی و تداوم آلودگی به انگل آسکاریس است.موارد زیر برای پیشگیری توصیه میشوند:
•رعایت دقیق بهداشت
•شست و شوی دست ها با آب گرم وصابون قبل از اقدام به آشپزی یا اقدام به صرف غذا
•جوشاندن آب و پختن کامل مواد غذایی و سبزیجات در مناطق آلوده.

🔹علائم آلودگی به آسکاریس

همان طور که گفته شد در بسیاری از موارد بدون علامت است.
علائم ناشی از کرم در ریه :
– سرفه
– حالت تهوع وتحریک به استفراغ
– تنگی نفس
– ندرتاً عفونت های ریوی یا دفع خون در محتویات خلط و تب

علائم ناشی از کرم در روده
•تهوع و استفراغ
•درد شکم
•تغییر عادت دفع یا اسهال
علائم انسداد روده به علت کرم شامل
•درد شکم
•اتساع شکم همراه با استفراغ
•کاهش اشتها
•رویت کرم در مدفوع
•کاهش وزن
•اختلالات رشدی در اطفال آلوده

علائم مربوط به مهاجرت کرم به مجاری صفراوی شامل زردی همراه با درد شدید شکم با تب لرز می باشد .

🔹تشخیص آسکاریس

معمولاً با بررسی نمونه ی مدفوع برای ارزیابی وجود تخم انگل تشخیص صورت می گیرد ولی بر حسب بیمار و علائم و عوارض احتمالی ممکن است سایر روش های تشخیصی مثل سونوگرافی ، سی تی اسکن ، ام آر آی یا آندوسکوپی نیز کمک کننده باشد .

🔹درمان آسکاریس

درمان با داروهای ضد انگل مثل آلبندازول یا مبندازول انجام می شود معمولاً اعضاء خانواده به صورت گروهی باید درمان شوند .
عوارض ناشی از انگل آسکاریس ممکن است نیازمند درمان های اختصاصی خاص خودش و حتی در مواردی جراحی باشد .

درباره نویسنده

پاسخ

نوزده − 5 =